Gmina Żagań położona jest w południowej części województwa lubuskiego. Od północy sąsiaduje z gminą Nowogród Bobrzański; od wschodu z gminami: Brzeźnica, Szprotawa i Małomice; od południa graniczy z gminą Osiecznica (województwo dolnośląskie); od zachodu z gminami: Iłowa i Żary.
Odległość miasta Żagania - siedziby władz gminy od:
- stolic województwa:
- Gorzowa Wielkopolskiego - 160 km,
- Zielonej Góry - 47 km,
- ośrodków ponadwojewódzkich (nauka, wyspecjalizowane zakresy obsługi międzywojewódzkiej, centra targowo-kongresowe):
- Poznań - ok. 170 km,
- Szczecina - ok. 260 km,
- Wrocławia - ok. 160 km,
- Warszawy - ok. 500 km,
- Berlina - ok. 200 km.
- przejść granicznych:
- Olszyna - 43 km,
- Łęknica - 50 km,
- Przewóz - 37 km,
- Zgorzelec - 63 km,
Gmina Żagań należy do Euroregionu Szprewa-Nysa-Bóbr. Położona jest po obu stronach 50-cio kilometrowego odcinka środkowej części granicy polsko-niemieckiej i obejmuje obszar ok. 40 km w kierunku zachodnim od granicy oraz ok. 80 km w kierunku wschodnim. Podpisanie umowy powołującej Euroregion Szprewa-Nysa-Bóbr odbyło się w Gubinie w dniu 21.09.1993 r. Umowa reguluje szeroko rozumiana współpracę partnerów po obu stronach polsko-niemieckiej granicy.
Członkowstwo gminy w euroregionie ma istotne znaczenie dla jej rozwoju i zwiększy się z chwilą włączenia Polski do struktur Unii Europejskiej dzieki przyjęciu obowiązujących w niej reguł dotyczących zakresu swobody przepływu ludzi, towarów, kapitału i usług.
Funkcjonowanie euroregionu w dziedzinach: gospodarczej, społecznej i kulturalnej oparte jest na współpracy polsko-niemieckiej. Istotą członkowstwa w euroregionie są suwerenne decyzje organów samorządowych.
Działalność euroregionu zmierza do wyeliminowania istniejących przeszkód, takich jak:
Działalność euroregionu zmierza do wyeliminowania istniejących przeszkód, takich jak:
- codzienne problemy graniczne,
- problemy róznic kulturowych,
- problemy środowiska i ochrony krajobrazu, wynikające z przestrzennego zagospodarowania regionu,
- problemy transgraniczej współpracy gospodarczej w tym transfer nowych technologii oraz obustronna wymiana doświadczeń.
Poprzez realizację problemów integracyjnych dąży się do osiągnięcia jedności euroregionu.
Gmina Żagań zajmuje powierzchnię 281 km2, co równa się 2% obszaru całego województwa Lubuskiego. Ludność gminy wynosi 7080 osób (dane z dnia 02.03.2010 r., pobyt stały).
Miasto Żagań - siedziba gminy Żagań pełni funkcję ośrodka lokalnego o pełnym wyposażeniu w zakresie: usług zdrowia, szkolnictwa średniego i zawodowego, obsługi ogólnej ludności. Obsługę regionalną sprawują: Gorzów Wlkp. i Zielona Góra.
Charakteryzując Gminę Żagań od strony warunków naturalnych należy poinformować, że leży ona nad środkowym odcinkiem rzeki Bóbr, przy ujsciu jej dwóch największych lewobrzeżnych dopływów Kwisy i Czernej.
Gmina Żagań wraz z miastem Żagań posiada powierzchnię 32,279 ha, w tym użytki rolne zajmują powierzchnię 10,869 ha, lasy 17,353 ha, zaś nieużytki i tereny zabudowane 3,776 ha. Według podziału fizyczno - geograficznego J. Kondrackiego teren gminy i miasta Żagania znajdują się w obrebie czterech mezoregionów: Wzniesień Żarskich, Wzgórz Dalkowskich, Borów Dolnośląskich i Równiny Szprotawskiej.
Wzniesienia Żarskie - obejmują północna-zachodni fragment gminy leżący na lewym brzegu Bobru. Wzniesienia tworzy rozległa terasa nadzalewowa przechodząca łagodnie w obszar wysoczyzzny. Jest to płaska powierzchnia w całoci zalesiona, założona na wysokości 98-115 m lekko nachylona ku dolinie Bobru, od której jest oddzielona ostrą przekraczającą niekiedy 10 m wysokości skarpą.
Gmina Żagań wraz z miastem Żagań posiada powierzchnię 32,279 ha, w tym użytki rolne zajmują powierzchnię 10,869 ha, lasy 17,353 ha, zaś nieużytki i tereny zabudowane 3,776 ha. Według podziału fizyczno - geograficznego J. Kondrackiego teren gminy i miasta Żagania znajdują się w obrebie czterech mezoregionów: Wzniesień Żarskich, Wzgórz Dalkowskich, Borów Dolnośląskich i Równiny Szprotawskiej.
Wzniesienia Żarskie - obejmują północna-zachodni fragment gminy leżący na lewym brzegu Bobru. Wzniesienia tworzy rozległa terasa nadzalewowa przechodząca łagodnie w obszar wysoczyzzny. Jest to płaska powierzchnia w całoci zalesiona, założona na wysokości 98-115 m lekko nachylona ku dolinie Bobru, od której jest oddzielona ostrą przekraczającą niekiedy 10 m wysokości skarpą.
Wziesienia Żarskie są oddzielone od Wzgórz Dalkowskich doliną Bobru. Wzgórza Dalkowskie stanowią całą wschodnią część gminy leżącą na prawym brzegu Bobru. Oddzielone są od doliny Bobru, podobnie jak Wzniesienia Żarskie stromą, kilkunastometrowej na ogół wysokości skarpą. Fragment Wzgórz Dalkowskich będących w granicach omawianej gminy to łagodnie pofalowana wysoczyzna plejstoceńska (morenowa), porozcinana przez liczne nieckowate dolinki boczne. Założone są na wysokości 110-155 m npm. Przeważającą powierzchnię stanowią tu grunty rolnicze. Jedynie w północnej części tej jednostki zjawiają się większe kompleksy leśne.
Równina Szprotawy - stanowi niewielki fragment gminy w jej wschodniej części. Brak jest wyraźnej granicy oddzielającej ją od scharakteryzowanych wyżej Wzgórz Dalkowskich. Stanowią ją grunty rolnicze z kępami kompleksów leśnych.
Bory Dolnośląskie - są drugią obok Wzgórz Dalkowskich dominującą jednostką fizyczno - geograficzną gminy. Zajmują całą południową część gminy. Od północy oddzielone są od Wzgórz Żarskich ostro wciętą dolinką Złotej Strugi, zaś od Wzgórz Dalkowskich doliną Bobru. Bory Dolnośląskie oprócz wąskiego skrawka wzdłuż doliny Bobru i Kwisy stanowią olbrzymie kompleksy leśne.
